Hài là một loại hình nghệ thuật sân khấu, điện ảnh, văn học… không thể thiếu trong cuộc sống và trong lãnh vực văn hóa. Đông tây kim cổ đã có những tác phẩm hài và những diễn viên hài, người nghệ sĩ diễn hài trên nền kịch bản của tác phẩm lấy chất liệu từ cuộc sống xã hội: Hỉ, nộ, ái, ố, bi hài… để xây dựng lề thói, sửa đổi thói hư, tật xấu, chống lại tiêu cực, phê phán mặt trái của xã hội để làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn, chứ không phải làm điều ngược lại. Những diễn viên hài tên tuổi không chỉ ở nước ngoài, mà ngay trong nước, trên sân khấu, trên màn ảnh… đều được công chúng yêu mến vì tài nghệ, vì cái duyên diễn hài.

Một thời gian dài, từ sân khấu hài tới màn ảnh nhỏ hài, thậm chí cả “điện ảnh hài”, các “danh hài” trong đó có Trấn Thành đã làm mưa làm gió với sự lộng ngôn, đẩy mảng miếng hài thành sự lố bịch, phả‌ּn cả‌ּm, mất văn hóa, xem thường khán giả. Việc Đài Truyền hình Vĩnh Long (THVL) “cấm sóng” Trấn Thành là chuyện của ly nước đã tràn và hơi muộn, lẽ ra việc này phải làm từ lâu và cơ quan chức năng, kể cả Hội sân khấu phải có ý kiến, cần thiết thì nên xử phạt để răn đe, chấn chỉnh.

Để cho ra nông nỗi này không phải chỉ có lỗi những diễn viên hài mà Trấn Thành chỉ là “nhân vật” nổi cộm. Còn nhiều “danh hài” khác nữa, đã tự cho mình là “ngôi sao” nên quên hết mình đang đứng ở đâu. Cho dù đang đứng trên sân khấu hài, làm giám khảo game show, làm MC… các nghệ sĩ cũng đừng quên mình đang làm gì, phục vụ ai và sẽ như thế nào nếu xem thường công chúng. Bởi lẽ, hài không chỉ thuần giải trí mà là văn hóa, giáo dục thông qua một loại hình nghệ thuật dễ được quần chúng chấp nhận, dễ thu hút đám đông.

Tôi nghĩ lỗi của Trấn Thành và một số diễn viên hài khác diễn, nói năng quá lố chỉ là một phần trong cái hệ thống quản lý đã bị lỗi: Cơ quan chức năng, phương tiện truyền thông, người có trách nhiệm các chương trình, đạo diễn… các công ty tài trợ, liên kết, mua sóng, tổ chức chương trình đều đã “bỏ qua”, hoặc “ngó lơ” cho hài nhảm, hài dung tục, hài lố lăng, hài xem thường khán giả vì nhiều lý do, trong đó có lý do tiền bạc.

Kế đến, trừ một vài diễn viên hài xứng đáng là danh hài, còn lại ai đã phong cho các diễn viên hài này là “danh hài”? Hay chỉ là tự xưng với nhau, hoặc có một lần nào đó, phóng viên nào đó, phương tiện truyền thông nào đó nói quá lên diễn viên A,B,C gì đó là “danh hài”, cũng như người mẫu thời trang là “siêu mẫu” thì lập tức họ được lên ngôi. Thiết nghĩ muốn được công nhận là danh hài phải có sự bình chọn của công chúng chứ không phải tự phong. Và chưa ở đâu như xứ ta “danh hài” nhiều như rau tẩm hó‌a chấ‌t. Buồn thay thứ “rau tẩm hó‌a chấ‌t” này lại bán được rất nhiều tiền, tiền tỉ tỉ, dù rằng món ăn này làm hại cho sức khỏe người tiêu dùng.

Một đài THVL thôi chưa đủ, cần thêm những đài khác nữa “cấm sóng”, “cấm cửa” những diễn viên hài kiểu Trấn Thành vì nếu hài danh, hài tính ra đây vẫn còn nhiều, mà Trường Giang, Việt Hương… là ví dụ, không chỉ đài TH các địa phương mà ngay cả Đài TH Trung ương cũng nhan nhản những gương mặt hài diễn quá lố, dung tục, nói nhăng nói cuội, xem thường khán giả. Điều nghịch lý là những diễn viên chính kịch đang gặp khó khăn về vai diễn, sân khấu, đất làm nghề, điều kiện kinh tế… trong khi “danh hài” kiểu Trấn Thành thì nhiều show, chiếm lĩnh sóng, vị trí giám khảo các cuộc thi, vai trò MC dẫn chương trình… trở nên giàu có nhờ hài nhảm, hài xàm và ngày càng ngông nghênh, kênh kiệu ra vẻ ta đây là một “ngôi sao” không ai thay thế được.

Đài THVL thời gian qua cũng đã mạnh dạn khai phá, phát triển một số lãnh vực, đưa món ăn tinh thần tiếp cận khán thính giả không chỉ trong phạm vi địa phương mà trên cả nước. Nhưng cũng để cho hài nhảm phát triển và Trấn Thành cũng chiếm lĩnh sóng của THVL hơi bị nhiều. Lần này, trước sức ép của dư luận tử tế, THVL đã đi trước một bước xử lý chuyện hài nhảm, vị trí giám khảo nhảm, gây phả‌ּn cả‌ּm với phát ngôn bừa bãi, xem thường khán giả mà người đầu tiên là “danh hài” Trấn Thành, cũng là việc làm đáng khen vì biết sửa chữa lỗi lầm, biết phục thiện và biết lắng nghe dư luận.

Thiết nghĩ các đài truyền hình khác, nhất là VTV và HTV cũng nên làm theo, coi như một đợt dọn rác cho sạch sẽ, thông thoáng cửa nhà. Chuyện đáng làm, nên làm sao lại không làm? Còn hơn là để khán, thính giả ngấm ngầm tẩy chay, tắt tivi khi thấy hài nhảm như “danh hài” Trấn Thành đã “dạy”?