Ngày 2/10, Bộ xây dựng đã chuyển hồ sơ dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 87/2009/NĐ-CP ngày 19 tháng 10 năm 2009 của Chính phủ về vận tải đa phương thức sang Bộ Tư pháp để thẩm định.

SỬA NGHỊ ĐỊNH SỐ 87 TRƯỚC YÊU CẦU MỚI CỦA NỀN KINH TẾ

Theo Bộ Xây dựng, những năm qua, hệ thống vận tải Việt Nam đã có bước phát triển vượt bậc. Riêng năm 2025, sản lượng vận tải hàng hóa toàn ngành đạt trên 3 tỷ tấn (tăng 14,1%); luân chuyển hàng hóa đạt 612 tỷ T.Km (tăng 13,1% so với năm 2024).

Đối với vận tải hành khách, sản lượng ước đạt 6,1 tỷ lượt (tăng 22,2%), luân chuyển ước đạt 312 tỷ lượt khách.km (tăng 13,6%). Tốc độ tăng trưởng này phản ánh rõ nét nhu cầu giao thương và đi lại của nền kinh tế ngày càng lớn.

Sản lượng container thông qua hệ thống cảng biển quốc gia cũng tăng đột phá, từ khoảng 11 - 12 triệu TEU (năm 2015) lên xấp xỉ 34,36 triệu TEU vào năm 2025.

Tuy nhiên, cơ cấu vận tải hiện nay lại đang bộc lộ sự mất cân đối. Vận tải đường bộ vẫn đang gánh vác khoảng 75% lượng hàng hóa và trên 90% lượng hành khách. Trong khi đó, các phương thức có sức chở lớn và chi phí thấp như đường sắt, đường thủy nội địa lại chiếm tỷ trọng nhỏ. Hệ quả là hiệu quả chung của hệ thống vận tải chưa cao và thiếu tính bền vững.

Bên cạnh đó, Việt Nam đã tham gia, thực hiện nhiều cam kết và khuôn khổ hợp tác quốc tế có liên quan đến vận tải đa phương thức, đặc biệt là Hiệp định khung ASEAN về vận tải đa phương thức (AFAMT).

Sau 16 năm triển khai, Nghị định số 87/2009/NĐ-CP đã tạo dựng  khuôn khổ pháp lý ban đầu cho hoạt động vận tải đa phương thức tại Việt Nam.

Còn theo một số báo cáo về dịch vụ logistics năm 2025, cả nước có khoảng 54.000 doanh nghiệp vận tải, kho bãi. Thực hiện Nghị định 87/2009/NĐ-CP, tính đến hết tháng 4/2026, mới chỉ có có 89 doanh nghiệp được Bộ Xây dựng cấp phép kinh doanh vận tải đa phương thức quốc tế, cung cấp các giải pháp vận chuyển tích hợp cho cả hàng hóa nội địa và xuất nhập khẩu.

Trước yêu cầu mới phát triển kinh tế - xã hội cùng với sự bùng nổ của hạ tầng giao thông hiện đại, việc hoàn thiện nghị định là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm tính thống nhất của hệ thống Pháp Luật, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, đồng thời tăng mức độ tương thích với Hiệp định khung ASEAN (AFAMT).

ĐỀ XUẤT CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG KẾT NỐI ĐA PHƯƠNG THỨC

Qua rà soát, Bộ Xây dựng đề xuất bổ sung quy định tại điều 3a về chính sách phát triển hạ tầng kết nối đa phương thức.

Bộ Xây dựng nhấn mạnh đề xuất này nhằm thúc đẩy, thu hút đầu tư xây dựng hạ tầng kết nối, hình thành các hub kết nối liên thông các phương thức vận tải, tăng hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp và hiệu quả khai thác kết cấu hạ tầng giao thông của các phương thức.

Theo góp ý của Bộ Công thương, vận tải đa phương thức không chỉ kết nối tại cảng, sân bay, ga đường sắt, cảng cạn; do đó cần bổ sung các “trung tâm logistics và các đầu mối thương mại, phân phối” tại khoản 3 dự thảo.

Tiếp thu các ý kiến góp ý, Bộ Xây dựng nêu rõ tại dự thảo quy định: cảng biển, cảng thuỷ nội địa, cảng hàng không, ga đường sắt, cảng cạn, trung tâm logistics là hạ tầng kết nối các phương thức vận tải.

Kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ kết nối với các phương thức vận tải khác phải đảm bảo phù hợp với quy mô, công suất của cảng biển, cảng thuỷ nội địa, cảng hàng không, ga đường sắt, cảng cạn, trung tâm logistics.

Bộ Xây dựng cũng đề xuất “ưu tiên quy hoạch, đầu tư, xây dựng các địa điểm trung chuyển hàng hoá, hạ tầng kết nối các phương thức vận tải tại các đô thị, khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu kinh tế, khu thương mại tự do, trên các hành lang vận tải chính; hạ tầng giao thông kết nối với địa điểm trung chuyển hàng hoá, cảng biển, cảng thuỷ nội địa, cảng hàng không, ga đường sắt, cảng cạn, trung tâm logistics".

Cùng với đó, tổ chức, cá nhân thực hiện đầu tư xây dựng hạ tầng kết nối các phương thức vận tải quy định tại khoản 1 Điều này được áp dụng các cơ chế, chính sách ưu đãi về tín dụng đầu tư của Nhà nước và tiếp cận các nguồn vốn hợp pháp theo quy định của Pháp Luật; ưu đãi về thuế theo quy định của Pháp Luật về đất đai, Pháp Luật về đầu tư và các cơ chế, chính sách ưu đãi khác theo quy định của Pháp Luật có liên quan.

Ngoài ra, dự thảo cũng bổ sung quy định khác như trách nhiệm người kinh doanh vận tải đa phương thức tự phát hành, chịu trách nhiệm về nội dung chứng từ vận tải đa phương thức…